Cel i zakres strategii
Podział strategii wg H.I. Ansoffa
Strategia konkurencji
Dywersyfikacja
Dywersyfikacja to pojęcie wielowarstwowe i dość rozległe. „Polega na przegrupowaniu zasobów będących w dyspozycji przedsiębiorstwa na działanie zasadniczo różne od tych które prowadzono w przeszłości.” Strategia dywersyfikacji różni się od poprzednich przez oddalanie się przedsiębiorstwa od do tej pory stosowanych technologii wytwarzanych wyrobów i dotychczasowej struktury rynku. Narzędziem służącym przedsiębiorstwu do dywersyfikacji może być: kupno licencji (know-how), nabycie innego przedsiębiorstwa bądź fuzja z nim. Kierunki dywersyfikacji możemy wyróżnić po przez związek pomiędzy do tej pory stosowanym, a nowym programem działalności firmy. Strategia dywersyfikacji przyjmuje trzy podstawowe formy:
- dywersyfikacja wertykalna (pionowa)
- dywersyfikacja horyzontalna (pozioma)
- dywersyfikacja lateralna (równoległa)
Dywersyfikacja wertykalna polega na włączeniu do produkcji produktów z poprzedzających i następnych faz procesu produkcyjnego , które ma za zadanie wprowadzenie nowych odmian danego wyrobu. Jest to rozwinięcie produkcji materiałów potrzebnych do wytworzenia danego wyrobu i wyeliminowaniem specjalizowanej kooperacji. Zaletą tej dywersyfikacji jest zmniejszenie ryzyka dzięki ograniczeniu stopnia zależności od dostawców bądź odbiorców pośredniczących. Zakłada ona jednak głęboką integracje procesów produkcji, co prowadzi do coraz mniejszej elastyczności działania. Ponad to może utrudniać dostosowanie się firmy do zmieniających się warunków działania. Dywersyfikacja wertykalna sprawdza się przy dojrzałych technicznie gałęziach produkcji, które nie wykazują nasilenia w postępie technicznym.
Dywersyfikacja horyzontalna opiera się głównie na zaoferowaniu nowego produktu/produktów swoim dotychczasowym nabywcom. Wyroby te to często nowości rynkowe. Proces ten składa się z następujących faz: szukanie idei nowego produktu, wybór odpowiedniej idei, analiza ekonomiczna wyrobu, rozwój techniczny produktu, testowanie i wprowadzenie na rynek danego wyrobu. Dzięki dywersyfikacji poziomej przedsiębiorstwo może poprawić swoja pozycje konkurencyjną. Jeżeli firma działa w znanych dziedzinach, jak również w warunkach braku zasadniczych zmian w grupie odbiorców, zmniejsza ryzyko oraz uniezależnia się od dotychczasowych konkurentów.
Dywersyfikacja lateralna wykracza poza ramy dotychczasowych dziedzin działalności danego przedsiębiorstwa. Firma rozpoczyna produkcje dwóch odmiennych gatunkowo wyrobów, które nie posiadają żadnych powiązań technicznych jak również marketingowych. Dzięki temu przedsiębiorstwo poszerza zakres wytwarzanych produktów, ale jednocześnie musi liczyć się z tym, że będzie działać w równych segmentach rynku. Ryzyko wynikające z wykorzystania dywersyfikacji równoległej jest znaczenie większe niż w przypadku poprzednich dywersyfikacji, ponieważ występują tu rozbieżności w produkcji oraz w otoczeniu firmy, co przyczynia się do wzrostu ryzyka ekonomicznego i technicznego w działaniu.
Z powyższych kierunków rozwoju firmy wynika, iż dywersyfikacja może spełniać różne cele i na wiele sposobów przyczyniać się do rozwoju przedsiębiorstwa.